Ewoud van Loon.nl

“Je kunt veel leren van mensen met een andere culturele achtergrond”, stelt de folder die ik deze ochtend in mijn brievenbus vind. Leuke ‘catchphrase’, maar verder klinkklare onzin. Niks is minder waar. Mensen begrijpen mensen uit andere culturele achtergronden niet, omdat ze dat niet willen doen. Andere culturen hebben andere ideeën dan de onze, om andere reden dan degene die wij hebben. Hier valt geen kennis te behalen. En als er kennis te behalen valt, is dat te veel en te onduidelijk voor ons om te verwerken. Zoals de titel al stelt, zijn wij mensen aardig egocentrisch. Wij proberen andere culturen te begrijpen, op basis van onze eigen (ja, welke anders?).

Echter, de reden dat culturen niet goed met elkaar kunnen omgaan, is omdat beide culturen gewoon niet kritisch genoeg naar zichzelf gekeken hebben, wat op zijn minst ironisch genoemd mag worden. Dit is natuurlijk moeilijk te zeggen, al helemaal tegen culturen of personen met die achtergrond die ietwat gewelddadiger ingesteld zijn qua kritiek. Hoe dan ook, de communicatie tussen culturen (lees: niet personen) is, naast de praktisch noodzakelijkheden, vrijwel nutteloos.

Natuurlijk kan de een zich wel aan de ander aanpassen, maar staat absoluut los van het leren van. Dat vergeten mensen helaas nog wel eens. Sterker nog, in veel gevallen brengt aanpassing een pijnlijk stigma met zich mee, wat op zijn beurt weer rebellerij en allerlei andere rare fratsen met zich mee brengt.

Waar je wél van kan leren, zijn eigenschappen die we gemeen hebben — wat nogal beside the purpose is van de voorgenoemde folder, als je het goed bekijkt —, mensen leren niet van andere culturen, enkel van hunzelf. Imitatie, Reflectie en Ervaring. Allemaal enkel egocentrische handelingen. De mens is een dier met een gigantisch ego; van nature. Dat leer je niet zomaar af. Maar er zal vast wel een reden zijn voor dit gegeven, ik bedoel, we zouden niet zijn waar we zijn op dit moment, als het niet voor ons ego was. De evolutie heeft ons als dominante soort aangewezen. Wij zijn de snelste, de slimste, de meest fitte soort.

Terug op het originele onderwerp; een ander idee van een andere cultuur, is als een kritiek op de onze want, “Zij doen het anders”. Wij leren niet van hun ‘anders’ zijn. Wij leren van ons eigen ‘anders’ zijn.

Maar van ons ego komen we niet af. In geen miljoenen jaren niet.

P.S. Excuses voor de late kant van dit artikel. Het heeft even geduurd, maar ik heb eindelijk wat weten op te schrijven. Ik zet het maar niet aan de bovenkant van het artikel. Genoeg bloggers beginnen hun posts al met dergelijke zelf-kleinerende teksten. Want als je meer wilt, ga toch lekker het nieuws lezen. Of beter; ga zelf een blog schrijven.